18 May 2019 Chiara Townley
Yeni araştırmalara göre, yüksek sıcaklıklar, toksinler ve enfeksiyonlar, tarım işçileri arasında gittikçe yaygınlaşan kronik böbrek hastalığının nedenleri olabilir.
Kronik böbrek hastalığı (Chronic kidney disease – CKD), böbreklerin yavaş ilerleyen bir hızda fonksiyon kaybına uğramasıdır. Böbrekler, kandaki tehlikeli sıvıları ve atık maddeleri filtreleyerek vücut sağlığını korurlar. Böbrek fonksiyonu bozulduğunda, bu maddeler vücutta birikerek hastalığa neden olur.
CKD hastalığı olan insanlarda, yüksek tansiyon, kansızlık, güçsüz kemikler ve sinir zedelenmesi meydana gelebilir. Ayrıca, böbrek yetmezliği kardiyovasküler hastalık riskini artırır. Bu komplikasyonlar uzun bir zaman diliminde, yavaşça ortaya çıkabilir.
CKD’nin nedenlerinden sayılan diyabet ve yüksek tansiyon, CKD vakalarının üçte ikisinden sorumludur. Erken teşhis ve erken tedavi birçok komplikasyonun önüne geçebilir. Yüksek tansiyon CKD’ye neden olabilir, buna karşılık CKD de yüksek tansiyona yol açabilir.
Ulusal Böbrek Vakfı’na göre, ABD’de 30 milyon yetişkin CKD hastalığıyla cebelleşmektedir ve milyonlarca insan da risk altındadır. Bu hastalığa sahip bütün insanların başlıca ölüm sebebi kalp hastalıklarıdır.
CKD salgınının potansiyel sebeplerini araştırmak
Son zamanlarda CKD, sıcak iklimlerde çalışan işçiler arasında yaygınlaştı. 1990’lı yıllarda bu hastalık Orta Amerika’daki şekerkamışı işçilerini etkiledi. 2012’de Kaliforniya, Florida ve Kolorado’daki 20.000 kişi bu hastalıktan öldü, ancak nedeni bulunamadı.
Colorado Anschutz Üniversitesi (CU Anschutz) Tıp Yerleşkesi’ndeki araştırmacılar, bilgileri bir araya getirmek ve yapılan araştırmalardaki potansiyel boşlukları tespit etmek için, mevcut tüm çalışmaları incelediler. İncelemenin sonuçları New England Journal of Medicine dergisinde yayınlandı.
Araştırma ekibinin bulgularına göre şekerkamışı, pamuk ve mısır gibi ürünlerle çalışan tarım işçilerinin, ayrıca karides üreticileri ve madencilerin, yüksek irtifada çalışan işçilere kıyasla, hastalığa yakalanma olasılığı daha yüksek.
Araştırmacılar, iklim değişikliğinin yol açtığı yüksek sıcaklıklar ve glifosat gibi pestisitlerin, bu kronik hastalık “salgını”nda rol oynayabileceğini düşünüyor.
Glifosata maruz kalan Sri Lankalı çiftçilerin, CKD konusunda yüksek risk taşıdıkları görülmüştür. Araştırmacılar ayrıca, Sri Lanka ve Orta Amerika’daki böbrek hasarının yaygın sebeplerini, yani kurşun ve kadmiyum gibi ağır metalleri de araştırdılar.
Araştırma ekibinin lideri, hem sağlık çalışanı hem de Sağlık, İş & Çevre Merkezi’nin direktörü olan, ayrıca Colorado Halk Sağlığı Fakültesi’nin Çevresel & Mesleki Sağlık departmanında profesörlük görevini yerine getiren Dr. Lee Newman’dı.
Colorado Üniversitesi Tıp Fakültesi mensubu ve söz konusu çalışmanın yazarlarından Dr. Richard Johnson, “Bazı pestisitler nefrotoksiktir ve bunların su şebekesini kirletmesi mümkündür. […] Gerçekten de, Sri Lanka’daki salgının, sığ kuyuların bulunduğu bölgelerde daha büyük çapta olduğunu gösteren çalışmalar var. Bu sığ kuyularda toksinler yoğunlaşabilmektedir,” diyor.
Şekerkamışı işçilerinde yaygın olan diğer olası nedenler arasında, hanta virüsü ve leptospiroz gibi böbreklere etki edebilen bulaşıcı hastalıklar ve genetik faktörler var. Ayrıca Dr. Newman, yüksek sıcaklığa maruz kalma, ağır işçilik ve süregelen dehidrasyonun da sebep oluşturduklarını ekliyor.
CKD ‘salgını’ hızla yayılıyor
CKD hastalığı ABD’de meydana çıkmakta ve Florida, Kaliforniya ve Kolorado’daki kırsal işçileri etkilemekte. Dr. Newman, “bu alışılagelen böbrek hastalığı değil [çünkü] sebebi yüksek tansiyon ya da diyabet değil” diye belirtiyor.
“Benim fikrime göre iklim değişikliğinin bu salgının ortaya çıkmasında rolü var,” diyor Dr. Johnson ve CU Anschutz üniversitesinin, işçilerin sağlığını ve iklim değişikliğinin bu hastalığı nasıl etkilediğini hâlihazırda araştırdığını vurguluyor.
Dr. Johnson ayrıca hastalığın kırsal işçiler arasında görülme sıklığından bahsederken, “Gezegeni doyuran insanlar, bu insanlar. […] Eğer iklim değişikliği bu şekilde devam ederse, bizi kim doyuracak?” diye ekliyor.
Yeni çalışmanın sonuçları, bu CKD salgınının nedeninin, iklim değişikliği, toksinler ve enfeksiyonların bir kombinasyonu olabileceğini ileri sürüyor.
Dr. Newman ve Dr. Johnson, çeşitli kurumların bu salgını önlemek için harekete geçmeleri gerektiğini, bunu da işçilerin düzgün mola verdikleri, bol su içtikleri ve güneşin altında kalmadan vakit geçirdikleri şartları sağlayarak yapabileceklerini düşünüyorlar. Dr. Johnson ve meslektaşları aşağıdaki sonuca varıyorlar:
“Klinik tedavi uzmanları, aynı işveren için çalışan veya benzer işlerde çalışan bir grup [CKD] hastası tespit ettiklerinde, işyeri koşullarının incelenmesini teşvik etmek adına, iş sağlığı ve güvenliği uzmanları ve halk sağlığı uzmanlarıyla irtibat kurmalıdırlar.”
Bir yorum yazın